Тезата на Франсис Фукујама од 1990-те за крајот на историјата беше последниот голем наратив што го обедини либерално-демократскиот Запад. Западниот либерално-демократски капитализам на социјална држава, тврдеше тој, беше најдобриот можен општествен систем. Единственото преостанато прашање беше емпириско: точно кога и како другите делови од светот ќе стигнат до истиот модел? Овој наратив се распадна по […]
Кога криминалците ги апсат, нивната прва изјава обично е: „Но, не направив ништо лошо, јас сум чесен човек!“ Најновиот пример за таква постапка – која, се разбира, претставува идеологија во нејзината најчиста форма – се случи во средината на декември 2025 година, кога Русија објави дека го „отвора коридорот Одеса“. Во оваа значајна објава, во […]
Нешто важно се случува во Кина и тоа треба да го загрижи политичкото раководство на земјата. Помладите Кинези сè повеќе покажуваат став на пасивна резигнација, доловен со новиот звучен збор баи лан („нека гние“). Роден од економско разочарување и широко распространета фрустрација од задушувачките културни норми, баи лан ја отфрла трката на стаорци и го […]
Стандардното толкување на руско-украинската војна е дека тоа е „судир на култури“ што го спротивставува западниот либерализам на традиционалниот руски авторитаризам. Но, ова е длабоко погрешно. Далеку од тоа да биде традиционалист, Владимир Путин е само последниот во серијата убиствени модернизатори кои се протегаат од Иван Грозни и Петар Велики до Катерина Велика и Сталин. […]
Падот на режимот на Башар ал Асад во Сирија ја изненади дури и опозицијата, предводена од Хајат Тахрир ал-Шам на Абу Мохамад ал Голани, нудејќи плодна почва за теории на заговор. Какви улоги одиграа Израел, Турција, Русија и САД во овој ненадеен пресврт? Дали Русија се воздржуваше од интервенирање во име на Асад само затоа […]
Два големи културни настани ова лето, церемонијата на отворање на Олимпијадата во Париз во 2024 година и објавувањето на Deadpool & Wolverine, и двата нудат блескави спектакли заситени од иронија. Но, тоа е сè што имаат заедничко, и со анализа на нивните разлики, можеме подобро да ја цениме длабоко двосмислената природа на иронијата денес. Ироничнaта […]
Со години се борев заедно и за Џулијан Асанж и за него. Кога слушнав дека конечно е слободен, мојата прва мисла беше дека се враќа во свет кој изгледа – и е – многу полош од оној што го остави зад себе. Пандемиите, војните и широко распространетиот еколошки слом нè принудуваат да го поставиме големото […]
Ова се луди времиња. Библиските нарушувања во природата, како што се неверојатниот пороен дожд во Дубаи или масовното изумирање на рибите во прегреаниот резервоар во Виетнам, се чини дека ја отсликуваат нашата прегреана политика и социјална средина. Во такви моменти, од клучно значење е да се задржи студена глава и да се анализираат сите чудни […]
Кога основниот договор што го држи општеството заедно почнува да се распаѓа, што се чини дека се случува ширум светот, гласини и теории на заговор изобилуваат. Дури и кога гласините се очигледно бесмислени, или особено кога се, тие можат да предизвикаат длабоки стравови и предрасуди. Совршен пример, кој веќе го спомнував, се случи на крајот […]
Сега е еден век од смртта на Владимир Ленин и повеќе од три децении откако пропадна неговиот болшевички проект. Но, иако голем дел од неговиот политички живот беше многу проблематичен од денешна перспектива, неговиот беспрекорен прагматизам, како што некој може да го нарече, сè уште има корист. Потсетете се на добро познатата посветеност на Ленин […]
„Мораме да ги поделиме Евреите во две категории, ционисти и приврзаници на асимилација“, напиша Рајнхард Хајдрих, еден од архитектите на холокаустот, во 1935 година. „Ционистите исповедаат строго расен концепт и, преку емиграцијата во Палестина, тие помагаат да се изгради сопствена еврејска држава… Нашите добри желби и нашата официјална добра волја одат со нив“. Според зборовите […]
Состојбата на Блискиот Исток е главна светска тема. Во согласност со тоа помина отворањето на 75. Саем на книгата во Франкфурт, најголемата светска манифестација од ваков тип. Словенечкиот филозоф Славој Жижек ја оправда својата репутација на провокатор кога на отворањето на саемот во Конгресниот центар во вторникот теоретски ја објасни и практично ја претстави […]
Книгата „Слободна: Растење на крајот на историјата“ беше слабо примена во Албанија, татковината на Леа Ипи, и лесно е да се разбере зошто. Авторката се опишува себеси како „марксистичка албанска професорка по политичка теорија на Лондонската школа за економија“ – и тоа кажува се. Додека ги читав мемоарите на Леа Ипа, бев изненаден од сличноста […]
Секогаш кога ќе се наруши општествениот договор на една земја, зрели се условите да кружат гласини и глупости. Дури и кога се безобразни и навидум бесмислени, тие се израз на најдлабоките стравови и предрасуди на луѓето. Таков е случајот во Русија денес, каде Сергеј Марков, поранешен советник на претседателот Владимир Путин, предупреди дека Украина создава […]
Клеветен и исмеван меѓу критичарите, „Индијана Џонс и артефактот на судбината“ – петтиот и последен дел од познатата франшиза – сепак се занимава со еден од централните проблеми на модерноста: разликата помеѓу фантазијата и реалноста. Сместена во 1969 година, приказната се врти околу обидите на Џонс да лоцира антички уред – Артефактот – за кој […]
Пијаниот сопруг одеднаш доаѓа дома и се вовлекува во креветот покрај сопругата и нејзиниот љубовник. „Драга, јас сум толку пијан што мислам дека шест нозе излегуваат од под јорганот“, вели тој. „Не грижи се“, одговара жената. „Оди до вратата и повторно погледни оттаму“. Мажот станува, оди до вратата, па се врти кон креветот: „Во право […]
Отвореното писмо на Институтот „Иднина на животот“ во кое се бара шестмесечна претпазлива пауза на развојот на вештачката интелигенција веќе е потпишано од илјадници личности од висок профил, вклучувајќи го и Илон Маск. Потписниците се загрижени дека лабораториите за вештачка интелигенција се „заклучени во трка надвор од контрола“ за развој и распоредување на помоќни системи […]
Нема ништо ново за „четботовите“ кои се способни да одржуваат разговор на природен јазик, да ја разберат основната намера на корисникот и да понудат одговори врз основа на претходно поставени правила и податоци. Но, капацитетот на таквите чет-ботови е драматично зголемен во последниве месеци, што доведе до виткање раце и паника во многу кругови. Многу […]
Минатиот мај, пред да биде реизбран за претседател на Бразил, Луис Инасио Лула да Силва тврдеше дека украинскиот претседател Володимир Зеленски и неговиот руски колега Владимир Путин сносат еднаква одговорност за војната во Украина. Сепак, дали одбивањето да се избере страна доаѓа од Бразил, Јужна Африка или Индија, кои тврдат дека се „неутрални“ кон руската […]
Крушат гласини за прикриено натпреварување за наследник на Путин откако неговата освојувачка војна во Украина тргна наопаку. Тоа ни ја разоткрива морбидната патологија на руската политика. Клучните играчи не се организирани партии, туку банди олигарси кои раководат со различни неформални центри на моќ. Ова е причината зошто најефикасната руска единица во Украина, платеничката група […]
